مراقبت های بعد از عمل بینی؛ بایدها و نبایدهای ماه اول تا یکسال

برای اینکه بینی زیبا و ایده‌آلی داشته باشید، فقط کار جراح مهم نیست؛ خود شما هم با رعایت کردن مراقبت های بعد از عمل بینی، سهم زیادی در نتیجه نهایی دارید.‌ در واقع بخش مهمی از نتیجه نهایی جراحی بینی، به کارهایی بستگی دارد که در روزها، هفته‌ها و حتی ماه‌های بعد از عمل انجام می‌دهید. در ادامه، به شما می‌گوییم که در هر بازه زمانی بعد از عمل بینی، چه بایدها و نبایدهایی را رعایت کنید. 

مراقبت های بعد عمل بینی در یک نگاه

در جدول زیر، مراقبت بعد از عمل بینی در هر بازه زمانی را بررسی می‌کنیم:

بازه زمانی بعد از عمل بینی	کارهایی که باید انجام دهید	کارهایی که نباید انجام دهید
روز اول عمل بینی تا روز سوم	سرتان را ۳۰ تا ۴۵ درجه بالاتر نگه دارید. فقط به پشت بخوابید. کمپرس سرد را روی گونه‌ها و اطراف چشم بگذارید. مایعات و غذاهای خیلی نرم بخورید. گاز زیر بینی را در صورت خیس شدن عوض کنید.	فین نکنید. با دهان بسته عطسه نکنید. سرتان را به پایین خم نکنید. وسیله سنگین بلند نکنید. به پهلو یا روی شکم نخوابید. گچ بینی را خیس نکنید. بدون اجازه پزشک آسپرین یا بروفن نخورید.
روز ۳ تا ۷	طبق دستور پزشک شست‌وشوی بینی با سرم را شروع کنید. بخیه‌ها را با پماد یا وازلین چرب نگه دارید. در خانه خیلی آرام راه بروید. برای شستن موهایتان سر خود را عقب بدهید تا بخیه‌ها و گچ روی بینی خیس نشوند.	نگذارید گچ یا پانسمان خیس شود. غذای شور و تند نخورید. عینک روی بینی نگذارید. زیاد نخندید یا گریه شدید نکنید.  غذاهای سفت نجوید.
روز ۷ تا پایان ماه اول	بر اساس گفته پزشک، چسب بینی را منظم بزنید. شست‌وشوی بینی را ادامه دهید. از ضدآفتاب و کلاه استفاده کنید. به‌جای عینک از لنز استفاده کنید. از هفته دوم کم‌کم به کارهای سبک برگردید.	عینک را مستقیم روی بینی نگذارید. با فشار فین نکنید. به استخر، سونا یا جکوزی نروید. ورزش سنگین انجام ندهید. سیگار، قلیان و الکل مصرف نکنید.
ماه ۱ تا ۴	ورزش سبک را کم‌کم شروع کنید. بعد از هفته ششم با اجازه پزشک می‌توانید به‌سراغ ورزش سنگین‌تر بروید،. در صورت تایید پزشک از عینک سبک استفاده کنید.  بعد از هفته ششم می‌توانید فین کردن را از سر بگیرید.	ورزش‌هایی مثل فوتبال و کشتی که احتمال برخورد جسم یا دست با بینی وجود دارد، انجام ندهید. درباره فرم نهایی بینی زود قضاوت نکنید. کارهای دندانپزشکی غیرضروری را عقب بیندازید. در گرمای شدید نمانید.
ماه ۴ تا ۶	صبور باشید تا حس نوک بینی و دندان‌ها کامل برگردد. منتظر کاهش بیشتر ورم نوک بینی باشید. می‌توانید بیشتر فعالیت‌های ورزشی را از سر بگیرید.	نگذارید گچ یا پانسمان خیس شود. غذای شور و تند نخورید. عینک روی بینی نگذارید. زیاد نخندید یا گریه شدید نکنید.  غذاهای سفت نجوید.
ماه ۶ تا ۱ سال	در نظر داشته باشید که در بینی‌های گوشتی نتیجه نهایی ممکن است دیرتر مشخص شود. مراقبت از پوست در برابر آفتاب را ادامه دهید.	روی جزئیات خیلی ریز وسواس نداشته باشید. ورزش‌هایی که احتمال ضربه دارند، انجام ندهید. جای بخیه بینی را دستکاری نکنید.
بعد از ۱ سال	همیشه مراقب ضربه به بینی باشید. در فضای باز ضدآفتاب بزنید. آلرژی خود را کنترل کنید. سبک زندگی سالم و بدون دخانیات داشته باشید.	ورزش‌های رزمی سنگین را بدون محافظ انجام ندهید. وسایل سنگین مثل عینک را طوری استفاده نکنید که مدام به پل بینی فشار بیاورند.

براساس اطلاعات سایت dryunuskaplan درباره مراقب‌های بعد از عمل بینی: 

The nose will start to take on its new form over the course of the first few months, but some lingering swelling might last for as long as a year. To get the most out of their procedure, patients should keep all of their post-op visits and follow their surgeon’s aftercare recommendations to the letter. 

ترجمه متن: بینی در چند ماه اول کم‌کم شکل جدید خودش را پیدا می‌کند، اما ممکن است کمی ورم تا حدود یک سال باقی بماند. برای اینکه بهترین نتیجه را از عمل بگیرید، لازم است تمام ویزیت‌های بعد از عمل را انجام دهید و توصیه‌های جراح خود را دقیق و کامل رعایت کنید.

---

البته در نظر داشته باشید که اگر همه مراقبت‌ های عمل بینی را انجام دهید، ولی از همان ابتدا به پزشک خوبی مراجعه نکرده باشید، معمولاً نتیجه خوبی نمی‌گیرید، در واقع نتیجه عمل به دو مورد اصلی انتخاب پزشک و رعایت مراقبت‌ها بستگی دارد‌.

پیشنهاد می‌کنیم اگر ساکن تهران یا سایر شهرهای اطراف آن هستید، حتماً صفحه بهترین جراح بینی تهران را مطالعه کنید. در این صفحه لیستی از بهترین پزشکان این شهر برای شما گردآوری کرده‌ایم. در ادامه هر مراقبت بعد عمل بینی را دقیق‌تر توضیح می‌دهیم. 

۱. مراقبت های بعد عمل بینی در روز اول تا سوم؛ گذراندن راحت‌تر سخت‌ترین روزها

روز اول عمل بینی تا روز سوم احتمالاً سخت‌ترین بخش دوران نقاهت است. در این مدت، بدن شما در حال سازگاری با شرایط جدید است و ورم و کبودی بینی شما در اوج خود قرار دارد. این چند ۳ روز، فقط یک کار مهم دارید: استراحت کامل. بدن شما برای ترمیم خود به انرژی نیاز دارد، پس تا می‌توانید به خودتان سخت نگیرید و فقط استراحت کنید. در ادامه به شما می‌گوییم که در روزهای اول بعد عمل بینی چیکار کنیم و چه کار نکنیم.  

بایدهای سه روز اول؛ در روزهای اول عمل بینی چه کار کنیم؟

روز اول عمل بینی تا روز سوم، باید کارهای زیر را انجام بدهید: 

• سر بالاتر از بدن: وقتی می‌خواهید استراحت کنید یا بخوابید، حتماً  ۲ یا ۳ بالش زیر سر خود بگذارید. همچنین اگر بالش شیب‌دار دارید، می‌توانید از آن استفاده کنید. هدف این است که سرتان با زاویه ۳۰ تا ۴۵ درجه نسبت به بدن بالاتر باشد. این کار باعث می‌شود که نیروی جاذبه به تخلیه سریع‌تر مایعات از صورت کمک کند و در نتیجه، ورم و تجمع خون در صورت کمتر شود.
• فقط طاق‌باز بخوابید: در این مدت فقط باید به پشت بخوابید. خوابیدن به پهلو یا روی شکم ممنوع است، چون باعث می‌شود به بینی فشار بیاید و تغییر شکل بدهد. 
• استفاده از بالش مسافرتی (دورگردنی): چون ممکن است ناخودآگاه در خواب غلت بزنید، استفاده از بالش‌های دورگردنی کمک می‌کند تا سرتان در طول شب ثابت بماند.
• استفاده از کمپرس سرد: در ۴۸ تا ۷۲ ساعت اول، باید به‌صورت مداوم از کمپرس سرد استفاده کنید. کمپرس را فقط روی گونه‌ها و اطراف چشم‌ها بگذارید. هرگز کمپرس را مستقیم روی بینی یا گچ بینی نگذارید، چون وزن آن می‌تواند باعث جابه‌جایی استخوان یا غضروف بینی شود. همچنین کمپرس یخ را مستقیماً روی پوست خودتان نگذارید، بلکه یک پارچه یا گاز استریل دور آن بپیچید. هر ۱ تا ۲ ساعت، حدود ۱۵ تا ۲۰ دقیقه کمپرس را روی صورت بگذارید و بعد بردارید.
• مصرف مایعات: در ساعت‌های اول بعد از عمل که هنوز اثر بیهوشی کامل از بین نرفته، فقط مایعات شفاف و سبک مثل آب یا آب‌میوه صاف‌شده بخورید تا حالت تهوع نگیرید.
• غذاهای نرم: تا پایان روز سوم نباید اصلاً غذاهای سفت که نیاز به جویدن خیلی زیاد دارند، بخورید‌. به‌سراغ سوپ‌های ولرم، فرنی، پوره سیب‌زمینی یا ماست بروید؛ یعنی غذاهایی که اصلاً نیازی به جویدن نداشته باشند.
• مراقب مصرف نمک باشید: غذاهای پرنمک یا شور باعث می‌شوند که بدن شما آب بیشتری ذخیره کند و همین مسئله ورم صورت را خیلی بیشتر می‌کند؛ پس قید غذاهای تند و شور را در این روزها بزنید.
• آب زیاد بنوشید: هیدراته ماندن بدن  و خوردن آب کافی دو فایده دارد: هم کمک می‌کند اثر داروی بیهوشی سریع‌تر از بدنتان خارج شود و هم از یبوست که یکی از عوارض جانبی داروهای مسکن و بیهوشی است، جلوگیری می‌کند.
• تعویض پد زیر بینی: طبیعی است که در یکی دو روز اول، خونابه از بینی خارج شود. گاز استریل زیر بینی‌تان را هر وقت خیس شد، به‌آرامی عوض کنید.
• تمیز کردن خیلی ملایم: می‌توانید لبه بیرونی سوراخ‌های بینی را با گوش‌پاک‌کن آغشته به سرم شستشو یا آب‌اکسیژنه تمیز کنید، اما دقت کنید که به هیچ عنوان هیچ وسیله‌ای را داخل بینی فرو نکنید.
• از بین بردن خشکی دهان: چون در این مدت نمی‌توانید از بینی نفس بکشید، طبیعی است که گلو و دهانتان زود خشک شود. همیشه یک لیوان آب کنار دستتان باشد و اگر پزشکتان اجازه داد، از دستگاه بخور در اتاق استفاده کنید تا هوا مرطوب بماند.
• مصرف به‌موقع دارو: داروهای مسکن (مثل استامینوفن) و آنتی‌بیوتیک‌هایی که پزشک برایتان تجویز کرده را دقیقاً در زمان مشخص  بخورید. این داروها علاوه‌بر کنترل عفونت، باعث کاهش تورم بینی نیز می‌شوند. شما می‌توانید برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه، صفحه قرص برای کاهش ورم بینی بعد از عمل را مطالعه کنید. 

این‌ها مهم‌ترین مراقبت های عمل بینی بودند که باید روز اول عمل بینی تا روز سوم انجام دهید. در ادامه کارهایی که نباید انجام دهید را بررسی می‌کنیم. 

نبایدهای روزهای اول تا سوم بعد از عمل بینی

در روزهای اول تا سوم بعد از عمل بینی نباید اقدامات زیر را انجام دهید:

• اصلاً فین نکنید: حتی اگر احساس گرفتگی شدید دارید، به هیچ عنوان فین نکنید. این کار فشار زیادی به بافت‌های بینی وارد می‌کند و باعث می‌شود بینی‌تان خونریزی کند یا آسیب ببیند. 
• عطسه با دهان باز: اگر عطسه‌تان گرفت، سعی کنید با دهان کاملاً باز عطسه کنید. این کار باعث می‌شود که فشار هوای عطسه از دهان خارج شود و به بینی آسیبی نرسد.
• فعالیت سنگین ممنوع: خم شدن، بلند کردن اجسام سنگین (بیشتر از ۴ یا ۵ کیلو) و هر نوع ورزش سنگین در این روزها ممنوع است. فعلاً باید فقط استراحت کنید. ما در مقاله بلند کردن اجسام سنگین بعد از عمل بینی توضیحات کامل در این باره آورده‌ایم. 
• خیس نشدن گچ بینی: مراقب باشید هنگام شست‌وشوی بدن یا صورت، گچ یا پانسمان بینی خیس نشود. برای شستن موها هم بهتر است از کسی کمک بگیرید و حتماً سرتان را به سمت عقب خم کنید تا گچ بینی و صورتتان خیس نشوند.
• استفاده نکردن از داروهای رقیق‌کننده خون: از مصرف داروهای مسکن رقیق‌کننده خون مثل آسپرین یا بروفن (ایبوپروفن) خودداری کنید، مگر اینکه پزشک خودتان گفته باشد که مشکلی ندارد. این داروها ریسک خونریزی را بالا می‌برند.

در نظر داشته باشید که خونریزی نکردن بینی بعد از عمل، به شرایط بدن شما قبل از جراحی نیز بستگی دارد؛ به همین دلیل همیشه باید آزمایش‌های قبل از عمل را کامل انجام دهید. شاید تصور کنید آزمایش‌های قبل از عمل تنها یک فرایند اداری برای ورود به اتاق عمل هستند؛ اما حقیقت این است که میزان کبودی، تورم و حتی سرعت ترمیم زخم‌های شما در دوره نقاهت، ارتباط مستقیمی با فاکتورهای شناسایی‌شده در همین آزمایش‌ها دارد! برای مثال، اگر در چکاپ‌های اولیه میزان کم‌خونی یا وضعیت انعقاد خون شما به‌دقت ارزیابی شده باشد، جراح دستورالعمل‌های دارویی دقیق‌تری برای پیشگیری از خونریزی و کاهش ورم بعد از عمل تجویز می‌کند. پیشنهاد می‌کنیم با مطالعه مقاله آزمایشات قبل از عمل بینی اطلاعاتی کامل درباره این تست‌ها کسب کنید.

۲. مراقبت های بعد از عمل بینی از روز سوم تا هفتم؛ هفته بعد از عمل بینی چیکار کنیم؟ 

بعد از سه روز اول عمل بینی، دوران سخت را پشت سر گذاشته‌اید و وارد دوره بهبودی شده‌اید. از روز سوم تا هفتم (پایان هفته اول)، شرایط کم‌کم بهتر می‌شود. در این دوران، ورم و کبودی که روزهای اول خیلی زیاد بود، شروع به فروکش کردن می‌کند. در ادامه بایدها و نبایدهای هفته اول را بررسی می‌کنیم. 

بایدها و نکات بعد از عمل بینی در روزهای ۳ تا ۷ 

در روزهای سوم تا هفته اول باید کارهای زیر را انجام دهید:

• شست‌وشوی بینی: زیر نظر پزشک حتماً از سرم شست‌شو یا اسپری سالین استفاده کنید. چون محیط داخل بینی باید مرطوب بماند؛ خشک شدن مخاط داخل بینی باعث می‌شود که لخته‌های خون سفت شوند و نفس کشیدن را سخت کنند. با این کار، مسیر تنفس‌تان باز می‌شود.
• مراقب بخیه‌ها باشید: لبه‌های بیرونی سوراخ‌های بینی که بخیه دارد را با یک گوش‌پاک‌کن تمیز کنید. ابتدا با آب‌اکسیژنه (هیدروژن پراکسید) خیلی آرام تمیزشان کرده و بعد حتماً از پماد آنتی‌بیوتیک (مثل جنتامایسین) استفاده کنید. این کار مانع از ایجاد پوسته‌های سفت روی بخیه می‌شود و کمک می‌کند که جای زخم‌ها بعداً خیلی کمرنگ‌تر بمانند.
• همچنان طاق‌باز بخوابید: هنوز هم موقع خواب از همان ۲ یا ۳ بالش استفاده کنید تا سرتان بالاتر از بدنتان باشد. 
• پیاده‌روی خیلی آرام: توی خانه کمی قدم بزنید. برای اینکه خون در پاهایتان جریان داشته باشد. فقط مراقب باشید که فعالیت‌تان نباید در حدی باشد که ضربان قلبتان تند شود یا نفستان بگیرد.
• تغذیه مناسب: همچنان باید غذاهای نرم بخورید. برای اینکه زخم‌هایتان زودتر ترمیم شوند، به‌سراغ غذاهایی پروتئین‌دار (مثل مرغ و ماهی) بروید. آناناس نیز به دلیل ماده‌ای به نام بروملین که دارد، به کاهش ورم کمک زیادی می‌کند.

در نظر داشته باشید که اگر برای جراحی به بهترین جراح بینی شیراز یا سایر شهرها مراجعه کرده باشید، پزشک به‌صورت‌کامل تمامی این موارد را برایتان توضیح می‌دهد. 

کارهایی که در روزهای ۳ تا ۷ بعد از عمل بینی نباید انجام دهید

در روزهای سوم تا هفته اول عمل بینی انجام دادن کارهای زیر ممنوع است:

• گچ بینی خیس نشود: تا روز هفتم که گچ را برمی‌دارید، باید کاملاً آن را خشک نگه دارید. اگر می‌خواهید موهایتان را بشویید، حتماً از کسی کمک بگیرید که مثل آرایشگاه، سرتان را به سمت عقب ببرد و موهایتان را بشوید. 
• فین کردن ممنوع: همچنان تاکید می‌کنیم که به هیچ وجه فین نکنید! 
• نمک و ادویه را حذف کنید: همان‌طورکه گفتیم، نمک آب را در بافت‌های صورت نگه می‌دارد و باعث می‌شود ورم صورتتان بیشتر بماند. تا آخر هفته اول، با غذاهای بی‌نمک و بدون ادویه کنار بیایید!
• عینک نزنید: عینک (طبی یا آفتابی) نباید روی بینی‌تان قرار بگیرد، چون وزن آن به استخوان‌های در حال ترمیم فشار می‌آورد و فرم بینی را خراب می‌کند. اگر مجبور به استفاده از عینک هستید، آن را با چسب پیشانی‌تان وصل کنید تا وزن آن روی بینی نیفتد.
• صورتتان را زیاد تکان ندهید: از خندیدن شدید، گریه کردن، حرف زدن طولانی و جویدن غذاهای سفت (مثل سیب گاز زدن یا ذرت) خودداری کنید. چون تمام این‌ها باعث می‌شوند که لب بالا و فک حرکت کند و چون بینی به این قسمت‌ها متصل است، فشار به آن وارد می‌شود.
• الکل و سیگار ممنوع: نیکوتین سیگار خون‌رسانی را ضعیف می‌کند و نمی‌گذارد زخم‌هایتان کامل جوش بخورند. الکل هم خون را رقیق می‌کند و خطر خونریزی و ورم را بالا می‌برد.
• مسواک زدن: لب بالا و ناحیه فک بالایی درست زیر بینی قرار دارند؛ بنابراین هر حرکت شدیدی باعث فشار روی بینی شما می‌شود. پس باید هفته اول برای مسواک زدن خیلی احتیاط کنید. آرام مسواک بزنید، مواظب باشید مسواک خیلی به لب بالایی‌تان نخورد و حرکات رفت‌و‌برگشتی روی دندان انجام ندهید. همچنین از مسواک نرم استفاده کنید. اگر در هفته اول قبل از برداشتن گچ و بخیه‌ها، مسواک زدن برایتان سخت است؛ فقط از دهان‌شویه‌های بدون الکل برای تمیزی دندان‌هایتان استفاده کنید.

با انجام ندادن کارهای بالا می‌توانید هفته اول که بسیار حساس است را به اتمام برسانید.

۳. مراقبت بعد از عمل بینی از روز هفتم تا ماه اول؛ دوران سرنوشت‌ساز!

در پایان هفته اول (معمولاً روز هفتم)، زمان برداشتن گچ بینی و کشیدن بخیه‌هایی است که جذبی نیستند. پزشکان توصیه می‌کنند چند ساعت قبل از اینکه برای برداشتن گچ به مطب بروید، دوش کامل بگیرید و تا آب به گچ و چسب‌های بینی‌تان برخورد کند. این کار باعث می‌شود که چسب‌ها نرم شوند و برداشتن گچ برای پزشک خیلی راحت‌تر و برای شما بدون دردتر انجام شود. شما می‌توانید اطلاعاتی کامل درباره زمان کشیدن بخیه بینی بعد از عمل را در صفحه مربوطه مطالعه کنید. 

بعد از برداشتن گچ بینی می‌توانید کم‌کم به زندگی عادی برگردید. اما یادتان باشد که بینی شما هنوز خیلی حساس است. هرچند بخش زیادی از ورم اولیه خوابیده، اما بینی همچنان در حال تغییر است و نیاز به مراقبت‌های خاص خودش را دارد.

بایدهای ماه اول دوره نقاهت عمل بینی

از روز هفتم تا ماه اول اید نکته‌های زیر را رعایت کنید: 

• چسب زدن صحیح: بعد از اینکه گچ برداشته شد، نوبت به دوره چسب زدن می‌رسد. این کار شاید کمی سخت باشد، اما برای اینکه پوست بهتر روی ساختار جدید بینی بنشیند و ورم‌ کنترل شوند، ضروری است. دقیقاً همان‌طوری که پزشکتان یاد داده، چسب بزنید؛ نه سفت‌تر و نه شل‌تر. ما در صفحه نحوه چسب زدن بینی بعد از عمل توضیحاتی کامل در این باره به شما می‌دهیم. 
• شست‌وشوی بینی: تا ماه اول باید همچنان از سرم شست‌شو استفاده کنید. این کار نمی‌گذارد داخل بینی خشک شود و از ایجاد لخته‌های خون جلوگیری می‌کند، در نتیجه تنفس‌تان هم خیلی بهتر می‌شود.
• دوری از نور آفتاب: پوست بینیِ شما بعد از عمل خیلی حساس است. اگر بدون محافظت زیر آفتاب بروید، ممکن است جای زخم‌ها تیره شوند. حتماً از ضدآفتاب (با SPF بالای ۳۰) و کلاه لبه‌دار استفاده کنید تا پوستتان آسیب نبیند.
• طاق‌باز بخوابید: سعی کنید حداقل تا پایان هفته دوم (اگر می‌توانید تا پایان ماه اول) همان عادت خوابیدن به پشت را ادامه دهید. استفاده از دو بالش زیر سر کمک می‌کند که وقتی صبح بیدار می‌شوید، بینی‌تان کمتر پف کرده باشد.
• پیاده‌روی ملایم: قدم زدن در هوای آزاد خیلی به گردش خون و بهبود سریع‌تر شما کمک می‌کند. فقط مراقب باشید که این پیاده‌روی نباید به ورزش تبدیل شود؛ آرام راه بروید و از فعالیت شدید دوری کنید.
• استفاده از عینک: تا مدتی نباید عینک روی پل بینی‌تان باشد. اگر عینکی هستید، بهترین کار استفاده از لنز طبی است. اگر مجبورید عینک بزنید، باید آن را با چسب به پیشانی‌تان وصل کنید.

حالا که با بایدهای ماه اول دوره نقاهت عمل بینی آشنا شدید، در ادامه کارهایی که نباید انجام دهید را بررسی می‌کنیم. 

کارهایی که باید در ماه اول بعد از عمل بینی از آن‌ها دوری کنید

انجام کارهای زیر در ماه اول بعد از عمل بینی ممنوع است: 

• زدن عینک روی بینی: تا ۱ یا ۲ ماه (بسته به نظر پزشک)، نباید عینک طبی یا آفتابی بزنید. بعضی از افراد فکر می‌کنند فرم بینی در ماه اول تثبیت شده، اما همچنان وزن عینک باعث تغییر شکل بینی می‌شود. 
• فین نکنید: حداقل تا پایان هفته سوم، اصلاً و ابداً فین نکنید. 
• ورزش‌های سنگین ممنوع: هر فعالیتی که ضربان قلبتان را خیلی بالا ببرد (مثل دویدن، حرکت‌های بدنسازی یا ایروبیک) تا پایان ماه اول ممنوع است. وقتی ضربان قلب بالا می‌رود، فشار خون در صورت هم بالا می‌رود که برای بینی تازه عمل‌کرده اصلاً خوب نیست.
• نمک و ادویه را محدود کنید: با اینکه ورم بینی در ماه اول در حال کاهش است؛ اما همچنان باید غذاهای کم‌نمک و بی‌‌ادویه بخورید.‌
• استخر و سونا ممنوع: فشار آب استخر و بخار سونا می‌تواند باعث تورم شدید یا حتی عفونت شوند. تا پایان ماه اول (و گاهی تا ۶ هفته)، استخر و سونا نروید.‌
• خم شدن و بلند کردن اجسام: وقتی می‌خواهید بند کفشتان را ببندید یا چیزی از روی زمین بردارید، سعی کنید به جای خم شدن، زانو بزنید. همچنین اجسام سنگین‌تر از ۴ یا ۵ کیلوگرم را بلند نکنید، چون به صورتتان فشار می‌آورد.
• صورتتان را زیاد تکان ندهید: در ماه هفته اول، خیلی خندیدن، گریه کردن یا حرف زدنِ طولانی که باعث می‌شود لب بالایی‌تان زیاد تکان بخورد که این موضوع باعث فشار به بینی می‌شوند. 
• دخانیات و الکل ممنوع: در ماه اول همچنان استفاده از الکل و دخانیات ممنوع است.‌

در نظر داشته باشید که بعد از برداشتن گچ بینی شما می‌توانید به کارهای اداری و سبک برگردید. اما اگر شغل شما جوری است که باید فعالیت بدنی زیادی داشته باشید، مدام خم و راست شوید یا در محیط‌های پر از گردوغبار کار کنید، بهتر است حداقل ۳ تا ۴ هفته برای بازگشت به سر کار صبر کنید.

۴. مراقبت بعد عمل بینی از ماه اول تا چهارم

از ماه اول تا ماه چهارم بعد از عمل، ظاهر بینی کم کم طبیعی‌تر و جاافتاده‌تر می‌شود و بخش زیادی از ورم‌ می‌خوابد. با این حال، نباید فراموش کنید بدنتان همچنان در حال ترمیم بافت‌های داخلی بینی است، یعنی شاید چهره‌تان از بیرون بهتر به نظر برسد و بتوانید کارهای روزمره را انجام دهید؛ اما باید همچنان مراقب بینی‌تان باشید. در ادامه بررسی می‌کنیم که در این بازه چه کارهایی لازم است انجام دهید و از چه چیزهایی باید دوری کنید.

بایدها و مراقبتهای بعد از عمل بینی از ماه اول تا چهارم

از ماه اول تا چهارم می‌توانید کارهای زیر را انجام دهید: 

• بازگشت تدریجی به ورزش: اگر روند بهبودی‌تان خوب بود، از حدود هفته چهارم می‌توانید کم‌کم فعالیت‌های سبک‌ را شروع کنید؛ مثلاً پیاده‌روی تند یا دوچرخه‌سواری ثابت. این نوع ورزش‌ها هم حال روحی‌تان را بهتر می‌کنند و هم کمک می‌کنند بدن‌تان دوباره به ریتم عادی برگردد. بعد از هفته ششم هم اگر پزشک‌تان اجازه بدهد، می‌توانید تمرینات سنگین‌تر یا کار با وزنه را شروع کنید. البته منظور این نیست که ناگهان با فشار زیاد ورزش کنید؛ بهتر است شدت تمرین را آرام‌آرام بالا ببرید.
• شروع استفاده از عینک: بیشتر جراحان توصیه می‌کنند تا پایان ماه دوم، یعنی حدود هفته ششم تا هشتم، صبر کنید تا استخوان‌های بینی به اندازه کافی محکم شوند. بعد از آن هم بهتر است اول از عینک‌های سبک استفاده کنید تا فشار زیادی به پل بینی وارد نشود.
• فین کردن بعد از ۶ هفته: تا قبل از این، فین کردن ممنوع بود، اما بعد از حدود ۶ هفته معمولاً ساختار بینی و بخیه‌های داخلی به اندازه کافی محکم شده‌اند. از این زمان به بعد می‌توانید خیلی آرام فین کنید.

علاوه‌بر این مراقبت‌ها، اگر هنوز نوک بینی‌تان یا حتی دندان‌های جلویی و ناحیه لب بالا کمی بی‌حس هستند، نگران نشوید. این موضوع بعد از جراحی طبیعی است. معمولاً این حس‌های غیرعادی مثل بی‌حسی، گزگز یا حس سفتی، بین ماه سوم تا چهارم کم‌کم کمتر می‌شوند و به حالت طبیعی برمی‌گردند.

کارهای ممنوعه از ماه اول تا چهارم بعد از عمل بینی

بین ماه‌های اول تا چهارم بعد از عمل بینی اصلاً نباید کارهای زیر را انجام دهید: 

• ورزش‌های پرخطر: بینی شما همچنان در برابر ضرب حساس است؛ به همین دلیل تا پایان ماه سوم و گاهی حتی تا ۶ ماه، باید از ورزش‌هایی مثل فوتبال، بسکتبال، کشتی، اسکی یا هر فعالیتی که احتمال برخورد و ضربه به صورت در آن وجود دارد، دوری کنید. حتی یک ضربه نه‌چندان شدید هم می‌تواند فرم بینی را به‌هم بزند و نتیجه عمل را خراب کند.
• دوری از گرمای شدید: سونا، جکوزی و فضاهای خیلی گرم تا پایان ماه دوم ممنوع هستند. گرمای زیاد باعث می‌شود که ورم بینی بیشتر شود و مدت بیشتری باقی بماند. 
• عقب انداختن کارهای دندانپزشکی غیرضروری: اگر نیاز به کار دندانپزشکی دارید که باید در آن دهان‌تان را خیلی باز نگه دارید یا به فک بالا فشار وارد می‌شود، بهتر است آن را تا پایان ماه دوم عقب بیندازید. دلیلش این است که باز نگه داشتن زیاد دهان و فشار به فک بالا می‌تواند به ناحیه بینی هم فشار غیرمستقیم وارد کند.
• دوری از دخانیات: سیگار و قلیان حتی تا ماه چهارم نیز می‌تواند با کم کردن جریان خون، روند ترمیم بافت‌ها را کند کنند و التهاب داخل بینی را بیشتر نگه دارند.

یکی از رایج‌ترین اشتباه‌ها این است که فرد در ماه اول یا دوم مدام خودش را در آینه نگاه می‌کند و درباره فرم نهایی بینی نظر می‌دهد. واقعیت این است که در این دوره هنوز فرم بینی شما مشخص نیست.‌ درست است که حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد ورم تا این زمان از بین می‌رود، اما نوک بینی معمولاً دیرتر از بقیه قسمت‌ها ورمش می‌خوابد، به‌خصوص اگر پوست بینی ضخیم‌تر باشد. پس اگر احساس می‌کنید نوک بینی هنوز کمی بزرگ، گرد یا نامتقارن است، عجله نکنید. درواقع نوک بینی آخرین قسمتی است که فرم نهایی خودش را نشان می‌دهد.

۵. مراقبت های بعد عمل بینی ماه چهارم تا ششم

از ماه چهارم تا ششم بعد از جراحی بینی، بیشتر ورم‌هایی که از قبل باقی مانده بودند، کم‌کم از بین می‌روند و شکل نهایی بینی کم‌کم مشخص می‌شود. اگر تا قبل از این هنوز حس می‌کردید بینی‌تان کاملاً جا نیفتاده، در این ماه‌ها فرم بینی بهتر خودش را نشان می‌دهد. با این حال، ممکن است نوک بینی همچنان نیاز به زمان داشته باشد. در ادامه بایدها و نبایدهای مراقبت‌های بعد از عمل بینی در ماه‌های چهارم تا ششم را بررسی می‌کنیم. 

بایدها و مراقبت‌های بعد از عمل بینی از ماه چهارم تا ششم

از ماه چهارم تا ششم باید نکته‌هایی مراقبتی زیر را رعایت کنید: 

• نزدن چسب: پس از ماه چهارم، زمان برداشتن چسب بینی است. بیشتر پزشکان توصیه می‌کنند که فقط ۴ ماه چسب استفاده کنید؛ بنابراین اگر پزشکتان اجازه داد، می‌توانید از ماه چهارم به بعد چسب نزنید. البته در نظر داشته باشید که همچنان باید تا ۶ ماه و حتی بیشتر، طبق صلاح‌دید پزشک، شب‌ها هنگام خواب چسب بزنید تا بینی‌تان ورم نکند.
• برای برگشت کامل حس بینی صبور باشید: اگر هنوز نوک بینی‌تان بی‌حس است یا احساس گزگز و سفتی دارید، این موضوع در این بازه معمولاً طبیعی است. بین ماه سوم تا ششم، اعصاب حسی به‌تدریج خودشان را ترمیم می‌کنند و این حس‌های غیرعادی کم‌کم از بین می‌روند.
• فعالیت ورزشی را از سر بگیرید: بین ماه‌های چهارم تا ششم معمولاً می‌توانید بیشتر ورزش‌ها را انجام دهید. این ورزش‌ها شامل تمرین‌های هوازی سنگین، دویدن و حتی وزنه‌برداری می‌شوند. چون استخوان‌ها و غضروف‌های بینی تا حد زیادی به ثبات رسیده‌اند. اما باز هم بهتر است با پزشکتان در این باره مشورت کنید. 
• حتماً برای ویزیت به پزشک مراجعه کنید: برخی از افراد بعد از ماه چهارم و برداشتن چسب، دیگر برای ویزیت پزشک مراجعه نمی‌کنند؛ اما در این دوره باید ویزیت‌ها را جدی بگیرید. معمولا تا ماه ششم باید پزشک مدام چک کند که پوست بینی چطور بر ساختار جدید نشسته است. 

کارهایی که از ماه چهارم تا ششم بعد از عمل بینی نباید انجام دهید

در این دوره نباید کارهای زیر را انجام دهید:

• هنوز هم در ورزش‌های پرخطر احتیاط کنید: با اینکه بینی در این مرحله خیلی محکم‌تر از قبل شده، اما در بعضی ورزش‌ها هنوز احتمال ضربه به صورت وجود دارد. به همین دلیل، برخی پزشکان توصیه می‌کنند ورزش‌هایی مثل بوکس، کاراته یا فوتبال را تا پایان ماه ششم (یا تا زمانی که جراح اجازه بدهد) با احتیاط بیشتری انجام دهید یا به تعویق بیندازید. 
• برای جراحی ترمیمی تصمیم نگیرید: یکی از مهم‌ترین اشتباه‌ها این است که فرد در این ماه‌ها، فقط به دلیل چند تغییر ظاهری کوچک، به فکر جراحی ترمیمی بیفتد. در‌حالی‌که نتیجه نهایی عمل بینی معمولاً خیلی دیرتر مشخص می‌شود؛ گاهی بین ۱۲ تا ۱۸ ماه بعد از جراحی، مخصوصاً در بینی‌های گوشتی. بنابراین این بازه اصلاً زمان مناسبی برای تصمیم‌گیری درباره عمل ترمیمی بینی نیست.
• بدون نظر پزشک بینی را فشار ندهید یا ماساژ ندهید: در این ماه‌ها اصلا خودسرانه بینی را فشار یا ماساژ ندهید، مگر اینکه پزشک‌تان چنین توصیه‌ای کرده باشد. 
• مدت طولانی در گرمای شدید نمانید: هرچند نسبت به ماه‌های اول وضعیت‌ بینی خیلی بهتر شده، اما قرار گرفتن طولانی‌مدت در گرمای زیاد، مثل سونا، جکوزی یا محیط‌های خیلی داغ، هنوز هم می‌تواند باعث شود ورم بینی موقتاً برگردد. 

در نظر داشته باشید که در ماه چهارم تا ششم، بینی شما برای دیگران کاملاً طبیعی به نظر می‌رسد و شاید حتی کسی متوجه نشود که هنوز در دوره نقاهت عمل بینی هستید. اما خودتان ممکن است هر روز تغییرات خیلی ریز و جزئی را ببینید؛ مثلاً یک روز حس کنید نوک بینی نرم‌تر شده یا فرم آن کمی تغییر کرده؛ این مسئله طبیعی است.

۶. مراقبت های بعد عمل بینی ماه ششم تا یکسال

از شش ماه تا یک سال بعد از جراحی بینی، بینی شما کاملاً طبیعی به نظر می‌رسد و شاید شما از نظر ظاهری تقریباً به نتیجه دلخواهتان رسیده باشید؛ اما واقعیت این است که داخل بینی و در لایه‌های عمیق‌تر پوست، همچنان در حال ترمیم هستند تا فرم بینی به نتیجه نهایی و ثابت خودش برسد.

بایدها و مراقبت‌های بعد عمل بینی ماه ششم تا یکسال

در ماه‌های ششم تا سال اول بعد از جراحی بینی باید موارد زیر را رعایت کنید:

• صبور باشید: در نظر داشته باشید که حتی در این ماه‌ها هم مقداری ورم، مخصوصاً در نوک بینی، باقی می‌ماند. این ورم‌ معمولاً آهسته و تدریجی کم می‌شوند. در بینی‌های استخوانی، نتیجه نهایی اغلب تا حدود یک سال بعد مشخص می‌شود، اما در بینی‌های گوشتی ممکن است این روند بیشتر طول بکشد و حتی تا دو سال زمان لازم باشد. پس اگر هنوز احساس می‌کنید نوک بینی کمی پف دارد، عجله نکنید.
• ویزیت‌های دوره‌ای را جدی بگیرید: در این مرحله هم مراجعه به جراح مهم است؛ درواقع شما باید تا یکسال ویزیت‌های دوره‌ای را بروید. 
• محافظت در برابر آفتاب را ادامه دهید: در این دوره هم همچنان از ضدآفتاب استفاده کنید.
• به فعالیت‌های عادی برگردید: تا پایان این دوره، معمولاً استخوان‌ها و غضروف‌های بینی فرم خود را گرفته‌اند و شما می‌تواند به زندگی عادی، ورزش و فعالیت‌های روزمره برگردید. 

نبایدهای مهم بعد از عمل بینی از شش ماه تا یکسال

در این مدت نباید کارهای زیر را انجام دهید: 

• برای جراحی ترمیمی زود تصمیم نگیرید: یکی از مهم‌ترین نکته‌ها این دوره این است که قبل از گذشت حداقل یک سال، برای جراحی ترمیمی تصمیم نگیرید. چون بیشتر ایرادهای ظاهری بینی با صبر کردن برطرف می‌شوند. 
• روی تقارن‌های خیلی جزئی حساس نشوید: در این ماه‌ها بعضی افراد مدام جلوی آینه می‌ایستند و سوراخ‌های بینی یا دو طرف بینی را با دقت زیاد مقایسه می‌کنند. باید بدانید که کاهش ورم در دو طرف صورت همیشه دقیقاً یکسان و هم‌زمان نیست. به همین دلیل در این مدت روی تقارن‌های خیلی جزئی حساس نشوید.
• مراقب ضربه‌های شدید باشید: با اینکه بینی در این مرحله خیلی محکم‌تر شده، اما این به آن معنا نیست که دیگر هیچ آسیبی نمی‌بیند. ضربه‌های شدید، هنوز هم به بینی آسیب می‌زنند. 
• بینی را خودسرانه دستکاری نکنید: اگر جایی از بینی‌تان را کمی سفت‌تر حس می‌کنید یا فکر می‌کنید برجستگی کوچکی وجود دارد، خودتان آن را فشار یا ماساژ ندهید.

در پایان سال اول، معمولاً بینی شکل نهایی خود را پیدا می‌کند؛ تا این زمان، بیشتر ورم‌ها از بین رفته‌اند و ساختار بینی ثابت شده است. 

۷. مراقبت های بعد از عمل بینی که همیشه باید رعایت کنید.

بعد از گذشت یک سال از جراحی بینی، فرم استخوان‌ها ثابت شده‌اند، بیشتر ورم‌ها خوابیده‌ و بینی فرم نهایی خودش را تا حد زیادی پیدا کرده است. همچنین دیگر در دوره‌ حساس ماه‌های اول نیستید. اما یک نکته مهم را باید در نظر داشته باشید؛ بینی جراحی‌شده، حتی وقتی کاملاً خوب شده باشد، باز هم نیاز به مراقبت دارد. در ادامه به شما می‌گوییم که چه کارهایی را باید همیشه رعایت کنید و چه کارهایی را نباید انجام دهید. 

• بعد از یک سال، بینی محکم شده است، اما باز هم نسبت به ضربه‌های شدید حساس‌تر از یک بینی عمل‌نشده است. به همین دلیل، اگر فعالیت ورزشی انجام می‌دهید که احتمال برخورد فیزیکی در آن وجود دارد، بهتر است همیشه احتیاط کنید.
• برای همیشه روی جای بخیه‌ها از ضدآفتاب استفاده کنید.
• سیگار و دخانیات را کنار بگذارید. نیکوتین جریان خون را در بافت‌های ظریف کمتر می‌کند و در طولانی‌مدت می‌تواند روی سلامت مخاط بینی و کیفیت بافت‌ها اثر منفی بگذارد. 
• اگر آلرژی فصلی یا حساسیت‌های تنفسی دارید، بهتر است آن را جدی بگیرید. عطسه‌های شدید و مکرر، گرفتگی بینی و التهاب مخاط می‌توانند در درازمدت روی تنفس شما اثر بگذارند. 
• حتما هنگام انجام ورزش‌هایی مثل بوکس، کاراته، کشتی یا هر فعالیتی که در آن احتمال ضربه مستقیم به صورت وجود دارد، از محافظ مناسب استفاده کنید.
• اگر از عینک‌های سنگین استفاده می‌کنید، بهتر است حواس‌تان باشد که فشار زیاد و مداوم روی پل بینی ایجاد نکنند. درست است که بینی در این مرحله محکم شده، اما در بعضی افراد این فشار طولانی‌مدت باعث حساسیت در ناحیه عمل‌شده می‌شود.
• بعضی افراد عادت دارند مدام بینی‌شان را لمس کنند و فشار بدهند. این کار اصلاً درست نیست. بافت‌های بینی جراحی‌شده ظریف هستند و دستکاری بی‌دلیل باعث حساسیت آن‌ها می‌شود و در بعضی موارد به بافت‌ها آسیب می‌زند.
• اگر بینی شما از نوع گوشتی بوده یا پوست ضخیم‌تری داشته‌اید، باید صبورتر از بقیه افراد باشید. در این نوع بینی‌ها، روند خوابیدن کامل ورم ممکن است بیشتر از یک سال طول بکشد.

با رعایت این مراقبت‌ها، بینی شما در طول زمان شکل خود را حفظ می‌کند. 

دکی یاب در دوره نقاهت عمل بینی در کنار شماست

در این مقاله تمامی مراقبت های بعد از عمل بینی را بررسی کردیم. در نظر داشته باشید که خود شما در فرم نهایی بینی‌تان نقش بسیار مهمی دارید؛ اگر به نکته‌های مراقبتی توجه نداشته باشید، به نتیجه‌ دلخواه‌تان نمی‌رسید.

اگر هنوز بینی خود را جراحی نکرده‌اید، پیشنهاد می‌کنیم از طریق مجموعه دکی یاب برای این کار اقدام کنید. ما علاوه‌بر مشاوره اولیه انتخاب جراح، پس از جراحی نیز تا دو سال در کنار شما هستیم و ‌به‌صورت شبانه‌روی از شما پشتیبانی می‌کنیم و به سوالات‌تان پاسخ می‌دهیم.

سوالات متداول